wysoka-prolaktyna-a-plodnosc

Czy wysoka prolaktyna wpływa na płodność?

Prolaktyna to hormon niezbędny dla zdrowia reprodukcyjnego kobiety, jednak jej nadmiar (hiperprolektynemia) potrafi skutecznie utrudnić starania o dziecko. Poziom prolaktyny jest bardzo wrażliwy na czynniki zewnętrzne – stres, niewyspanie, poranna kawa, wysiłek fizyczny czy zdenerwowanie może szybko go podnieść. To z tego powodu osobom starającym się o ciążę, zaleca się dbanie o codzienny dobrostan. Podwyższony poziom prolaktyny może być też związany z przyjmowaniem niektórych leków, a także nieprawidłowościami po stronie przysadki, podwzgórza czy tarczycy, stąd ważny jest szczegółowy wywiad.  Jednocześnie hiperprolaktynemia zazwyczaj jest jedną z najłatwiejszych do wyleczenia przyczyn zaburzeń owulacji. Wczesne rozpoznanie problemu pozwala na ogół na szybkie przywrócenie równowagi hormonalnej. Zbadaj poziom prolaktyny i skonsultuj się ze specjalistą w dziedzinie płodności, aby bezpiecznie przygotować organizm do ciąży.

Czy wysoka prolaktyna wpływa na płodność?

Tak, podwyższony poziom prolaktyny (hiperprolaktynemia) może wpływać na płodność kobiety. Prolaktyna jest hormonem produkowanym przez przedni płat przysadki mózgowej, którego główną funkcją jest stymulacja laktacji po porodzie.

Gdy poziom prolaktyny jest zbyt wysoki, organizm otrzymuje fałszywy sygnał, że jest już po porodzie i karmi piersią. W konsekwencji dochodzi do:

  • Hamowania wydzielania gonadoliberyny (GnRH) w podwzgórzu
  • Spadku poziomu hormonów FSH i LH odpowiedzialnych za wzrost pęcherzyków w jajniku
  • Wstrzymania owulacji (cykle bezowulacyjne)
  • Niedomagania ciała żółtego (zbytniego spadku poziomu progesteronu), co utrudnia zagnieżdżenie się zarodka

Czy można zajść w ciążę przy wysokiej prolaktynie?

Szanse na zajście w ciążę przy podwyższonym poziomie prolaktyny zależą od wielu czynników w tym indywidualnych uwarunkowań. U części kobiet, jeśli cykl i owulacja są zaburzone mogą wystąpić trudności z poczęciem dziecka. , Zazwyczaj jednak po wdrożeniu odpowiedniego leczenia staje się to w pełni możliwe. Podwyższona prolaktyna działa jak naturalna, biologiczna antykoncepcja.

Dobra wiadomość jest taka, że hiperprolaktynemia jest zaburzeniem wysoce odwracalnym. Zastosowanie odpowiednich leków (najczęściej agonistów dopaminy, takich jak kabergolina lub bromokryptyna) pozwala w krótkim czasie – często już po kilku tygodniach – obniżyć stężenie hormonu do wartości referencyjnych. Istotne jest jednak precyzyjne dobranie dawki – zbyt duża również niekorzystnie wpłynie na płodności. W momencie, gdy prolaktyna wraca do normy, najczęściej jajniki podejmują swoją normalną pracę, pojawia się prawidłowa owulacja i szansa na naturalne poczęcie.

Ile powinna wynosić prolaktyna, aby zajść w ciążę?

Prawidłowy poziom prolaktyny u kobiet niebędących w ciąży i planujących dziecko powinien mieścić się w standardowym zakresie referencyjnym, który wynosi zazwyczaj od 3 do 25 ng/ml (lub ok. 100–500 mIU/l, w zależności od laboratorium).

Należy pamiętać o kilku istotnych kwestiach diagnostycznych:

  1. Prolaktyna to hormon stresu

Jej poziom rośnie pod wpływem silnych emocji, płytkiego snu, wysiłku fizycznego, a nawet badania piersi czy stosunku płciowego dzień przed pobraniem krwi.

  1. Standardy pobrania

Krew na badanie prolaktyny należy oddawać rano, na czczo, po przespanej nocy, unikając stresu i intensywnego treningu w dniu poprzedzającym badanie.

  1. Makroprolaktyna

 W przypadku wysokiego wyniku lekarz może zlecić oznaczenie tzw. makroprolaktyny (postaci nieaktywnej biologicznie), która nie wymaga leczenia farmakologicznego.

Poziom prolaktyny (orientacyjny)Stan organizmu / Interpretacja
< 25 ng/mlPoziom prawidłowy (optymalny dla starań)
25 – 50 ng/mlLekka hiperprolaktynemia (często czynnościowa, np. ze stresu)
> 100 ng/mlZnaczna hiperprolaktynemia (wymaga wykluczenia gruczolaka przysadki i innych przyczyn)

Do czego prowadzi nieleczona hiperprolaktynemia?

Nieleczona hiperprolaktynemia może prowadzić nie tylko do przewlekłej niepłodności, ale także wpływać na ogólny stan zdrowia kobiety. Długotrwały nadmiar tego hormonu w organizmie może wywoływać szereg objawów klinicznych:

  • Zaburzenia miesiączkowania
  • Mlekotok
  • Obniżenie libido 
  • Bolesność podczas stosunku
  • Spadek gęstości mineralnej kości
  • Objawy neurologiczne.

Masz pytania? Potrzebujesz wsparcia w tym temacie?
Jeżeli chcesz uzyskać więcej informacji:

📞 Telefon: 609 366 732

🌐 Strona: https://fertina.pl/

📍 Adres: ul. Dzika 15, Warszawa 00-172

🕒 Godziny otwarcia:

poniedziałek–piątek: 8:00–20:00

sobota: 8:00–12:00

Często zadawane pytania (FAQ)

1. Czy przyjmowanie leków na obniżenie prolaktyny trzeba natychmiast przerwać po zajściu w ciążę?

Po uzyskaniu dodatniego wyniku testu ciążowego należy niezwłocznie skontaktować się z ginekologiem. W większości przypadków leki odstawia się stopniowo pod ścisłą kontrolą lekarską.

2. Czy stres w pracy może tak podnieść prolaktynę tak, że zablokuje owulację?

Tak. Mówimy wówczas o tzw. hiperprolaktynemi czynnościowej. Przewlekły lub silny epizodyczny stres stymuluje przysadkę do wyrzutu prolaktyny, co może przejściowo hamować owulację.

3. Czy z ziołowych preparatów (np. niepokalanek mnisi) można korzystać zamiast leków?

Niepokalanek mnisi (Vitex agnus-castus) może wspomagać obniżanie prolaktyny przy  niewielkich przekroczeniach normy, jednak w przypadku znacznej hiperprolaktynemi lub obecności gruczolaka przysadki konieczne jest leczenie farmakologiczne przepisane przez lekarza.

Luiza-Oleszczuk-Modzelewska

O autorze

dr n. med. Luiza Oleszczuk-Modzelewska

Specjalistka położnictwa i ginekologii oraz endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości, a także certyfikowana ultrasonografistka. Zajmuje się diagnostyką USG w położnictwie i ginekologii, diagnostyką prenatalną, prowadzeniem ciąż fizjologicznych i wysokiego ryzyka oraz diagnostyką i leczeniem niepłodności.